ร้อยเรื่องราว…น้ำ

ความรู้การบริหารจัดการน้ำ-สำนักชลประทานที่3

โครงการศึกษาวางระบบและติดตั้งระบบโทรมาตรเพื่อการพยากรณ์น้ำและเตือนภัยลุ่มน้ำเจ้าพระยา

leave a comment »


ปัญหาอุทกภัยที่เกิดขึ้นบริเวณพื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยา สาเหตุที่สำคัญเนื่องจากปริมาณน้ำฝนที่ตกหนักในพื้นที่ประกอบกับสภาพทางกายภาพที่เปลี่ยนแปลงไปในเชิงลบ ซึ่งเป็นปัจจัยที่สำคัญของการเกิดอุทกภัยจากเอกสารรายงานผลการศึกษาของกรมชลประทานโครงการศึกษา เพื่อทำแผนหลักรองรับการพัฒนาแหล่งน้ำและปรับปรุงโครงการชลประทาน

สำหรับแผนฯ ลุ่มน้ำเจ้าพระยา ปี 2546 จำแนกสภาพการเกิดอุทกภัยในลุ่มน้ำเจ้าพระยาแบ่งออกเป็น 2 ลักษณะตามบริเวณสภาพพื้นที่การเกิดอุทกภัยคือบริเวณพื้นที่ลุ่มน้ำตอนบนและลำน้ำสาขาต่าง ๆ และบริเวณพื้นที่ราบลุ่ม

บริเวณพื้นที่ลุ่มน้ำตอนบนและลำน้ำสาขาต่าง ๆ : เกิดจากมีฝนตกหนักและน้ำป่าไหลหลากจากต้นน้ำลงมายังลำน้ำหลักซึ่งมีปริมาณ (น้ำหลาก) มากจนลำน้ำหลักไม่สามารถระบายน้ำได้ทัน

บริเวณพื้นที่ราบลุ่ม : เนื่องจากแม่น้ำสายหลักตื้นเขินความสามารถระบายน้ำไม่เพียงพอ จากผลการสำรวจประเมินระดับมูลค่าความเสียหายเนื่องจากการเกิดอุทกภัยในพื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาพบว่า จำนวนหมู่บ้านในพื้นที่ลุ่มน้ำฯ ทั้งหมด 5,855 หมู่บ้าน (ที่สามารถสำรวจได้) มีหมู่บ้านที่ประสบปัญหาอุทกภัยจำนวน 483 หมู่บ้าน คิดเป็นร้อยละ 8.25 สามารถจำแนกลักษณะความเสียหายที่เกิดขึ้นเป็น 2 ลักษณะ คือ

1) ความเสียหายเนื่องจากน้ำท่วมขังจำนวน 351 หมู่บ้าน
2) ความเสียหายเนื่องจากน้ำป่าไหลหลากจำนวน 132 หมู่บ้าน

กรมชลประทานได้ตระหนักถึงความสูญเสียดังกล่าวข้างต้นจึงได้ให้ดำเนินการ โครงการศึกษาวางระบบและติดตั้งระบบโทรมาตรฯ เพื่อการพยากรณ์น้ำและเตือนภัยลุ่มน้ำเจ้าพระยา สำหรับการวางแผนบรรเทาปัญหาอุทกภัยและแจ้งเตือนภัย (Early Warning System) เพื่อเตรียมความพร้อมกรณีเกิดน้ำหลากในบริเวณพื้นที่เป้าหมายทั้งยังสามารถประยุกต์ใช้เป็นเครื่องมือ (Tools) ช่วยประกอบการตัดสินใจเพื่อบริหารจัดการน้ำอย่างมีประสิทธิภาพเพิ่มมากยิ่งขึ้น

วัตถุประสงค์ของโครงการ โครงการศึกษาวางระบบและติดตั้งระบบโทรมาตรเพื่อการพยากรณ์น้ำและเตือนภัยลุ่มน้ำเจ้าพระยา มีเป้าหมายเพื่อการติดตามและเฝ้าระวังสถานการณ์น้ำโดยการประยุกต์ใช้แบบจำลองคณิตศาสตร์ เพื่อประกอบการพิจารณาวางแผน / จัดเตรียมความพร้อมและบริหารจัดการน้ำให้มีประสิทธิภาพทันต่อสภาวการณ์ในขณะนั้น

วัตถุประสงค์ของโครงการประกอบด้วย

1) พัฒนาระบบการเชื่อมโยงข้อมูล/ระบบโทรมาตรอุทกวิทยาที่ใช้งานอยู่เดิมในพื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาให้สามารถประยุกต์ใช้งานร่วมกับระบบฯใหม่ (ต่อขยาย) ได้อย่างมีประสิทธิภาพเสมือนเป็นระบบเดียวกัน เช่น ระบบโทรมาตรอุทกวิทยาของโครงการหาความสัมพันธ์ของระดับน้ำและปริมาณน้ำปากแม่น้ำเจ้าพระยา(Hydrodynamic Flow Measurement) เป็นต้น และการเชื่อมโยงข้อมูลของระบบโทรมาตรอุทกวิทยาในบริเวณพื้นที่ลุ่มน้ำข้างเคียง เพื่อการติดตามเฝ้าระวังและประกอบการพิจารณาการบริหารจัดการน้ำในลุ่มน้ำเจ้าพระยา เช่น ระบบโทรมาตรฯ ลุ่มน้ำป่าสัก เป็นต้น ทั้งนี้ยังต้องพัฒนาระบบเชื่อมโยงข้อมูลผลตรวจวัดจากระบบโทรมาตรฯ ที่มีอยู่เดิมและระบบโทรมาตรฯ ใหม่ที่จะดำเนินการติดตั้งคราวนี้ ให้สามารถประยุกต์ ใช้งานร่วมกับแบบจำลองคณิตศาสตร์ที่มีอยู่เดิมแล้วหรือดำเนินการติดตั้งพัฒนาแบบจำลองคณิตศาสตร์ใหม่ เพิ่มเติมให้สามารถประยุกต์ใช้งานได้อย่างมีประสิทธิภาพตามวัตถุประสงค์ที่ได้กำหนดไว้

2) พัฒนาต่อขยายระบบการพยากรณ์น้ำหลาก (Flood Forecasting System) โดยแบบจำลองคณิตศาสตร์ (Mathematical Modeling)
สำหรับลุ่มน้ำเจ้าพระยาเดิม (โครงการหาความสัมพันธ์ของระดับน้ำและปริมาณน้ำปากแม่น้ำเจ้าพระยา) และพัฒนาระบบเตือนภัย (Early Warning System) ให้มีความทันสมัยสามารถประยุกต์ใช้งานได้ดีมีประสิทธิภาพเพิ่มมากยิ่งขึ้นเพื่อการประยุกต์ใช้งานแบบอัตโนมัติ (Automatic Real – Time Flood Forecasting and Warning System)

3) พัฒนาระบบช่วยการตัดสินใจ (Decision Support System) สำหรับบริหารจัดการน้ำท่วม (Flood Management) ในลุ่มน้ำเจ้าพระยาให้มีประสิทธิภาพเพิ่มมากยิ่งขึ้นรวดเร็วทันต่อสภาวการณ์นั้นๆ โดยสามารถบรรเทาอุทกภัยและลดระดับมูลค่าความเสียหายที่คาดว่าอาจจะเกิดขึ้นได้

4) จัดทำระบบฐานข้อมูล (Data Base) เพื่อการประยุกต์ใช้งานร่วมกับระบบหรือกระบวนการอื่น เช่น ระบบเตือนภัยระบบการนำเสนอข้อมูลการตรวจวัดและผลการพยากรณ์น้ำหลากแก่สาธารณะชน (Public Information System) เป็นต้น

พื้นที่โครงการ

ขอบเขตพื้นที่โครงการสำหรับการติดตั้งระบบโทรมาตรฯและระบบพยากรณ์น้ำ และบริหารจัดการน้ำจะครอบคลุมพื้นที่ลุ่มน้ำเจ้าพระยาตั้งแต่ใต้เขื่อนภูมิพล เขื่อนสิริกิติ์ เขื่อนกิ่วลม และเขื่อนแก่งเสือเต้นจนถึงปากอ่าวไทย

สถานีควบคุมหลัก จำนวน 1 สถานี จัดตั้งที่อาคารที่ทำการศูนย์พยากรณ์น้ำท่วมและบริหารจัดการน้ำกรมชลประทานสามเสน เลขที่ 811 ถนนสามเสนแขวงถนน นครไชยศร เขตดุสิต กรุงเทพฯ

สถานีควบคุมหลักย่อยจำนวน 5สถานี

(1) บริเวณที่ทำการสำนักชลประทานที่ 3 ต.ท่าทอง อ.เมือง จ.พิษณุโลก
(2) บริเวณที่ทำการสำนักชลประทานที่ 4 ต.หนองปลิง อ.เมือง จ.กำแพงเพชร
(3) บริเวณที่ทำการสำนักชลประทานที่ 10 ต.เขาพระงาม อ.เมือง จ.ลพบุรี
(4) บริเวณที่ทำการสำนักชลประทานที่ 11 ต.บางตลาด อ.ปากเกร็ด จ.นนทบุรี
(5) บริเวณที่ทำการสำนักชลประทานที่ 12 ต.บางหลวง อ.สรรพยา จ.ชัยนาท
สำนักชลประทานที่ 3

สำนักชลประทานที่ 3 ตั้งอยู่ในเขต อ.เมือง จ.พิษณุโลก โดยมีพื้นที่ ที่รับผิดชอบ 4 จังหวัดคือ จังหวัดอุตรดิตถ์, จังหวัดพิษณุโลก, จังหวัดพิจิตร, และจังหวัดนครสวรรค์ และโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาในเขตรับผิดชอบรวม 4 โครงการ ได้แก่
1. โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาเขื่อนนเรศวร
2. โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาพลายชุมพล
3. โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาดงเศรษฐี
4. โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาท่าบัว
ในส่วนของโครงการศึกษาวางระบบและติดตั้งระบบโทรมาตรเพื่อการพยากรณ์น้ำและเตือนภัยลุ่มน้ำเจ้าพระยานี้ สำนักชลประทานที่ 3 มีสถานีที่อยู่ในการควบอยู่ 16 สถานี ได้แก่
1. สถานีโทรมาตร วัดนกแอ่น อ.วังทอง จ.พิษณุโลก
2. สถานีโทรมาตร อ.เมือง จ.แพร่
3. สถานีโทรมาตร บ้านใหม่กลาง อ.วังชิ้น จ.แพร่
4. สถานีโทรมาตร อ.ศรีสัชนาลัย จ.สุโขทัย
5. สถานีโทรมาตร ฝายแม่ยม อ.สอง จ.แพร่
6. สถานีโทรมาตร ต.ธานี อ.เมือง จ.สุโขทัย
7. สถานีโทรมาตร อ.บางระกำ จ.พิษณุโลก
8. สถานีโทรมาตร อ.สามง่าม จ.พิจิตร
9. สถานีโทรมาตร เขิ่อน สิริกิติ์ อ.ท่าปลา จ.อุตรดิตถ์
10. สถานีโทรมาตร สถานีสูบน้ำวัดกลาง อ.เมือง จ.อุตรดิตถ์
11. สถานีโทรมาตร อ.วัดโบสถ์ จ.พิษณุโลก
12. สถานีโทรมาตร อ.เมือง จ.พิษณุโลก
13. สถานีโทรมาตร อ.เมือง จ.พิจิตร
14. สถานีโทรมาตร บ้านเกยไชย อ.ชุมแสง จ.นครสวรรค์
15. สถานีโทรมาตร เขื่อน นเรศวร อ.พรหมพิราม จ.พิษณุโลก
16. สถานีโทรมาตร อ.สวรรคโลก จ.สุโขทัย

Written by irrigation3

มกราคม 29, 2009 ที่ 16:16

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: